Katarzyna Stolińska – „Niezwykła podróż po krainach sztuki”

Innowacja Pedagogiczna

 

„Niezwykła podróż po krainach sztuki”

Nauczanie łączne przedmiotów ze szczególnym uwzględnieniem edukacji artystycznych.

 

Opis innowacji w trzech aspektach

Umuzykalnienie

 

Głównym celem jest rozwijanie zainteresowań i zamiłowań muzycznych poprzez czynne muzykowanie, plastycznych poprzez tworzenie  oraz kształtowanie umiejętności włączania sztuki we własne, osobiste życie poprzez świadome uczestnictwo w życiu kulturalnym.

 

Mimo tego, iż wokół nas nieustannie rozbrzmiewa muzyka – nie ma ona dla naszego życia praktycznie żadnego znaczenia . Wprowadzić dziecko w świat muzyki i rozwinąć muzyczny słuch pomaga edukacja muzyczna Montessori, której elementy będę się starała wprowadzać

 

Edukacja muzyczna oparta jest na następujących formach działalności muzycznej.

  • Śpiew i ćwiczenia w mowie
  • Ruch przy muzyce
  • Gra na instrumentach
  • Tworzenie muzyki
  • Percepcja muzyki

.

Dzięki rozszerzeniu zakresu  z poszczególnych form, chcę przygotować uczniów do świadomego korzystania z dóbr muzycznych oraz rozwijać ich uzdolnienia i zainteresowania muzyczne.

Podczas zajęć będę starała się za pomocą muzyki wywołać przeżycia, które pobudzą je do działania, umożliwią lepsze „ wyczucie” rozwiązania jakiegoś problemu.

Na zajęciach , uczniowie na tle muzyki, będą słuchać krótkich opowiadań, opisywać ilustracje, omawiać własne przeżycia, wrażenia, odczucia. Ćwiczenia te  mają  na celu nauczyć dzieci obcować z muzyką , umieć się skoncentrować, nauczyć słuchać, ale głównie rozwijać wyobraźnię. Dzieciom w wieku 6-9 lat trudno jest skupić się na słuchanej muzyce, zwłaszcza na typowo instrumentalnych wykonaniach, łatwiejsze w odbiorze są utwory ze słowami. Nie mogą też być one zbyt długie, w związku z tym prezentowane będą fragmentarycznie. W skład repertuaru wejdą głównie utwory o wyraźnie zarysowanych rytmach (marsze, tańce) , utwory charakterystyczne, zaskakujące barwą, różnorodnością brzmienia oraz te, które dzieci odczuwają jako wesołe , dowcipne. Z czasem forma przekazywanych utworów będzie się zmieniać, zaczną pojawiać się utwory dłuższe, trudniejsze. Pamiętać jednak należy, że musi to być proces stopniowy, tak aby nie zniechęcić uczniów do słuchania muzyki.

Ważną formą muzyczną , która dla dzieci przedstawia wiele walorów ekspresyjno-estetycznych jest piosenka. Łącząc muzykę ze słowem ułatwia się dzieciom pierwsze kontakty z trudną , bo abstrakcyjną, sztuką dźwięków. Pozwala też na uświadomienie najprostszych zjawisk muzycznych, rytmicznych, melodycznych, dynamiczno- agogicznych. Piosenka ponadto jest doskonałym materiałem stanowiącym podstawę kształcenia głosu dziecka. W związku z tym w klasie objętej innowacją zamierzam wprowadzić więcej piosenek,      wykraczając tym samym poza program nauczania.

Marzeniem każdego dziecka jest opanowanie umiejętności gry na jakimś instrumencie. Osiągane efekty dają zawsze duże zadowolenie, a towarzyszące temu przeżycia wpływają znacząco na rozbudzanie zainteresowań i zamiłowań dzieci.

Gra na instrumentach przyczynia się do pobudzania wrażliwości na współbrzmienie i rozwój słuchu barwowego, a także uaktywnia wiele cech osobowości. Przede wszystkim przyczynia się do rozwoju procesów poznawczych. Kształci uwagę , pamięć, uczy skupienia.

W pierwszym rzędzie wykorzystujemy naturalne instrumenty tzn. ręce, nogi,  następnie instrumenty perkusyjne o nieokreślonej wysokości dźwięku, przechodząc do tych o określonej wysokości dźwięku.

W klasie I uczniowie głównie będą korzystać z instrumentów naturalnych. Dzieci poznają typowe znaki gestodźwięków. Akompaniament ten będzie wykorzystywany przy rytmicznej recytacji, przy śpiewie, podczas słuchania muzyki klasycznej.

Drugim etapem nauki akompaniamentu będzie wprowadzenie instrumentów perkusyjnych o nieokreślonej wysokości dźwięku ( trójkąty, pudełka akustyczne, bębenki, kołatki, tamburyna, grzechotki, tarki, talerze ).

Jednym z głównych założeń owej innowacji jest nauczyć grać dzieci na dzwonkach. W tym celu muszą poznać zapis nutowy. Od samego początku poznane dźwięki nauczą się wygrywać na swoich instrumentach. Dzięki krótkim utworom rezultat będzie widoczny od razu.

 

Ponadto w każdym cyklu dniowym będą  odbywały się ćwiczenia oddechowe, rytmiczne, uwrażliwiające na tempo, na dynamikę .

 

Zajęcia plastyczne
Rysunki są jednym z rodzajów zabaw dziecka.
Rysowanie, malowanie itp. jest zabawą swoistego rodzaju. Dziecko jest w niej twórcą i widzem równocześnie.  Prace plastyczne dostarczają dzieciom wiele satysfakcji i radości, pozwalają na realizację swoich pomysłów, a własnoręcznie wykonane prace są dobrą motywacją do wytrwałego dążenia do osiągnięcia zaplanowanych celów.
Działania innowacyjne będą obejmować:

  1. Techniki płaskie:
    • malowanie
    • wydzieranie
    • wycinanie
    • wydrapywanie
    • rysowanie
    • stemplowanie
    • inne
  2. Techniki przestrzenne
    • lepienie z plasteliny, masy solnej
    • formowanie z papieru, folii, drutu, materiału przyrodniczego, papieroplastyka, collage, płaskorzeźba itp.
    • wykonywanie okolicznościowych prezentów, upominków
    • zapoznanie się z literaturą dotyczącą w/w działań
    • organizowanie wystaw prac
    • wycieczki do Muzeum Regionalnego – wystawy plastyczne i inne

 

Materiały, narzędzia i potrzebne przybory będą dostarczane dzieciom przez rodziców. Zajęcia będą prowadzone z uwzględnieniem stopnia trudności. Na wstępie wprowadzone będą techniki płaskie.

Wszystkie dzieci będą miały możliwość zapoznania się z różnorodnymi technikami i możliwość wspaniałej zabawy dającej wiele satysfakcji i zadowolenia.

 

Edukacja teatralna

 

Duży wpływ na rozwijanie potencjału twórczego ma również edukacja teatralna, gdzie różnorodnie stosowane będą wszelkie formy teatralne.

Inscenizacje wprowadzane do procesu lekcyjnego, umożliwiają twórcze poszukiwanie nowych sposobów ekspresji, pozwalają  w pełni realizować zadania wychowania estetycznego, dają poczucie odpowiedzialności zbiorowej i indywidualnej, gdyż końcowy efekt jest wspólnym dziełem całej klasy. Spełniają one także wobec dziecka rolę kompensującą  i terapeutyczną .

Kompensacja polega na tym, że w pewnym stopniu inscenizacja stanowi dla dziecka wynagrodzenie za jego niedostatki w życiu codziennym, przenosząc je w świat baśni i fantazji, w którym wszystko może się zdarzyć . Ma to duże znaczenie dla dzieci, które w rzeczywistym świecie czują się obco, nie są kochane.

W każdej klasie znajdują się dzieci nieśmiałe, mało aktywne, z wadami wymowy, z trudnościami w nauce. Wówczas inscenizacja może spełnić funkcję terapeutyczną , bowiem dla każdego dziecka znajdzie się rola, która zaspokoi jego wewnętrzne potrzeby, a w kwestiach zbiorowych zniknie onieśmielenie.

Głównym założeniem jest nauczyć i przygotować dzieci  do życia , a nie wychowywać nowych aktorów. Teatr ma być świetną zabawą i sprawić dzieciom mnóstwo satysfakcji i radości.

W zakresie edukacji teatralnej zamierzam rozszerzyć następujące formy działalności teatralnej:

  • Drama
  • Teatr żywego aktora
  • Teatr kukiełkowy
  • Inscenizacje okolicznościowe
  • Udział w spektaklach teatralnych

Dominującą rolę odgrywać będzie drama, która jest sposobem poznawania świata za pomocą działania. Opiera się ona na naturalnej skłonności człowieka do naśladownictwa i zabawy oraz umiejętności życia fikcją literacką. Drama jest także metodą , która rozwija wyobraźnię , fantazję i wrażliwość emocjonalną, a także plastykę ciała. W dramie dziecko musi wczuć się w postać, działać , a nie grać.

Na zajęciach stosowane będą różne techniki dramy. Zaczynając od ćwiczeń wstępnych – czym są gry i zabawy integracyjne, poprzez proste doświadczenia wielozmysłowe, wprawki, gry dramowe, aż do tzw. dramy właściwej i teatru.